Osmanlı şehirlerinde gündelik hayat, Ramazan ayı dışındaki aylarda da ezan vakitlerine göre tayin edilirdi. Minarelerden şehre yayılan ezanlar, müminleri namaza davet eden bir çağrı olmanın yanı sıra, onlara günün hangi zaman diliminde olduklarını da ihtar etmiş olurdu. Gün, sabah ezanıyla birlikte başlar, öğle vakti mola verilir, ikindi vakti son planlamalar yapılır, akşam ezanı vaktinde de çalışma faslı yavaş yavaş sona ererdi. Yatsı ezanı da, kılınacak namazın ardından, artık uyku vaktinin geldiğini bildirirdi.
Dolayısıyla ezanlar, ibadetler, sadece Ramazan ayında
görünür hale gelen dinî unsurlar değildi. Ancak Ramazan ayı, o kendine has
ruhuyla, iklimiyle, sesiyle, kokusuyla gelince de, hayat büsbütün değişir,
bambaşka bir manevî mevsime girilirdi.
